Ενίσχυση των κανόνων που αφορούν τις ευαίσθητες κοινωνικές ομάδες καταναλωτών, αποφάσισε η Ευρωβουλή, προκειμένου να προστατευτούν οι ηλικιωμένοι, τα παιδιά και τα άτομα με ειδικές ανάγκες από το επιθετικό μάρκετινγκ.

Με συντριπτική πλειοψηφία, το Κοινοβούλιο υιοθέτησε ένα ψήφισμα την περασμένη εβδομάδα (21 Μαΐου), λέγοντας ότι η νομοθεσία για τους καταναλωτές της ΕΕ, θα πρέπει να δίνει στους αγοραστές ένα οπλοστάσιο δικαιωμάτων και προστασίας. 

Οι τωρινοί νόμοι περιλαμβάνουν μια οδηγία για αθέμιτες εμπορικές πρακτικές και μια οδηγία για τα δικαιώματα των καταναλωτών που τέθηκαν σε ισχύ το 2011. 

Ωστόσο οι ευρωβουλευτές λένε ότι δεν έχουν γίνει αρκετά για εκείνους που είναι αντιμέτωποι με τη στοχευμένη διαδικτυακή διαφήμιση ή για αυτούς που δεν έχουν πρόσβαση στις διαδικτυακές υπηρεσίες υποβολής καταγγελιών και πληροφόρησης για τους καταναλωτές.

Στο εν λόγω ψήφισμα, που συντάχθηκε από την ισπανίδα σοσιαλίστρια ευρωβουλευτή María Irigoyen Pérez, το Κοινοβούλιο σημειώνει ότι οι προσπάθειες για βοήθεια των ατόμων με ειδικές ανάγκες είναι «σαφώς ανεπαρκείς».

 «Η Κομισιόν γνωρίζει τις παρούσες ελλείψεις και έχει εστιάσει την προσέγγισή της στην πληροφόρηση των καταναλωτών», τόνισε η Pérez στο Στρασβούργο.

Πρόσθεσε, ότι δεν υπάρχει επαρκής προστασία για εκείνους που δεν έχουν την ικανότητα «να αξιολογήσουν τους εαυτούς τους και να μερικές φορές να καταλάβουν την πληροφορία που λαμβάνουν», ή «δεν γνωρίζουν τα δικαιώματά τους» συγκεκριμένα όταν μιλάμε για διασυνοριακό εμπόριο ή ηλεκτρονικό εμπόριο.

Ωστόσο το ψήφισμα σημειώνει επίσης ότι η «διαφορετικότητα» των ευαίσθητων καταστάσεων «εμποδίζει την ομοιόμορφή προσέγγιση και την υιοθέτηση ενός ολοκληρωμένου νομοθετικού εργαλείου».

 «Η ευρωπαϊκή νομοθεσία πρέπει να αντιμετωπίσει το πρόβλημα της ευαισθησίας μεταξύ των καταναλωτών ως οριζόντιο καθήκον, λαμβάνοντας υπόψη τις ποικίλες ανάγκες των καταναλωτών, τις ικανότητές τους και τις συνθήκες», αναφέρεται στο ψήφισμα.

Πακέτο πολιτικών 

Άλλοι ευρωβουλευτές εξέφρασαν ανησυχίες για το ότι οι νόμοι ποικίλουν κατά πολύ σε όλη την ΕΕ, σημειώνοντας ότι δεν υπάρχει πρότυπο στο μάρκετινγκ του αλκοόλ και των τσιγάρων για τα παιδιά ή τους νέους ενήλικους.

«Κάποιες χώρες έχουν αυστηρούς κανόνες και κάποιες άλλες κάπως πιο φιλελεύθερες προσεγγίσεις, και θα ήθελα να δω μια κοινή προσέγγιση στην Ευρώπη», είπε η Emilie Turunen σε συνέντευξη στην EurActiv, ευρωβουλευτής από τη Δανία και εκπρόσωπος των Πρασίνων στην επιτροπή καταναλωτών του Κοινοβουλίου.

Ορισμένοι κατασκευαστές τροφίμων και ποτών έχουν ήδη δημιουργήσει τα δικά τους προδιαγραφές μάρκετινγκ που περιορίζουν τη διαφήμιση σε νέους και έχουν λάβει τη στήριξη από οργανισμούς όπως η Διεθνής Συμμαχία Τροφίμων και Ποτού. 

Ενίσχυση της ενιαίας αγοράς 

Η προστασία των καταναλωτών αποτελεί σημαντικό ζήτημα για την Κομισιόν και το Κοινοβούλιο καθώς προσπαθούν να ωθήσουν ολοένα και περισσότερους ευρωπαίους στις διασυνοριακές αγορές και μέσω του διαδικτύου. Η Κομισιόν εκτιμά ότι το 2010, 100εκ ευρωπαίοι- 1/5 του πληθυσμού- είχε προβλήματα με δόλιες αγορές ή ελαττωματικά προϊόντα στην ενιαία αγορά, εμποδίζοντας την επέκτασή της.

Στις 15 Δεκεμβρίου του 2011 το Κοινοβούλιο προέβη σε ψήφισμα για τα δικαιώματα του καταναλωτή προσδιορίζοντας τις ευαίσθητες ομάδες καθώς και αυτούς που καλύπτονται- τους ηλικιωμένους, τους άπορους όπως επίσης και τα άτομα με νοητικές ή σωματικές αδυναμίες. 

Μια από τις βασικές ανησυχίες του Pérez και των άλλων υποστηρικτών του ψηφίσματος ήταν ότι οι ευρωπαίοι με περιορισμένη πρόσβαση στο διαδίκτυο, ίσως αποθαρρυνθούν από το αναζητήσουν πληροφορίες- για παράδειγμα μέσω του European Consumer Centres Network. 

Μεταξύ άλλων το ψήφισμα προβλέπει:

• Σύσταση εκπαιδευτικών εκστρατειών για την υγεία σε παιδιά που σύμφωνα με το ψήφισμα, ίσως είναι εκτεθειμένα σε στοχευμένη διαφήμιση από εταιρείες τροφίμων και ποτού.
• Καλεί τα κράτη μέλη να παράσχουν ελεύθερες υπηρεσίες για τους ευαίσθητους καταναλωτές ή σε αυτούς που έχουν ειδικές ανάγκες, οι οποίοι επιδιώκουν εναλλακτικούς τρόπους επίλυσης διαφορών σε περιπτώσεις καταγγελίας καταναλωτών.
• Κάνει έκκληση για ειδικές υπηρεσίες για άτομα με ειδικές ανάγκες, περιλαμβανομένων και αυτών που δεν μπορούν να διαβάσουν ή να ακούσουν πληροφορίες για τα δικαιώματά τους, και για αυτούς που δεν έχουν υπολογιστή.